عبادت غافل و ساهى باشد ، عبادت او حقيقت پيدا نكند و شبه لهو و بازى است . و البته چنين عبادتى را در نفس به هيچ وجه تأثير نيست و عبادت از صورت و ظاهر به باطن و ملكوت بالا نرود ، چنانچه به اين معنى در اخبار اشاره شده و قواى نفس با چنين عبادتى تسليم نفس نشوند و سلطنت نفس بر آن‌ها بروز نكند و همين طور قواى ظاهره و باطنه تسليم ارادهء اللّه نگردد و مملكت وجود انسان در تحت كبرياى حق منقهر نشود ! ! از اين جهت است كه مىبينيد ، در ما پس از چهل پنجاه سال عبادت اثرى حاصل نشده ، بلكه روز به روز بر ظلمت قلب و تعصى قوا افزوده مىشود و آن به آن اشتياق ما به طبيعت و اطاعت ما از هواهاى نفسانيه و وساوس شيطانيه افزون مىگردد ؛ اينها نيست جز آن‌كه عبادات ما بىمغز و شرايط باطنيه و آداب قلبيهء آن به عمل نمىآيد و الا به‌نص آيهء مباركهء الهى نماز نهى از فحشا و منكر مىنمايد و البته اين نهى ، نهى صورى ظاهرى نيست ، لابد بايد در دل چراغى روشن شود و در باطن نورى فروزان گردد كه انسان را هدايت به عالم غيب كند و زاجر الهى پيدا شود كه انسان را از عصيان و نافرمانى باز دارد . ما خود را در زمرهء نماز گزارها مىدانيم و سال‌هاى سال است كه به اين عبادت بزرگ اشتغال داريم و در خود چنين نورى نديده و در باطن چنين زاجر و مانعى براى ما پيدا نشده است ، پس واى به حال ما آن روزى كه صور اعمال ما و صحيفهء افعال ما را در آن عالم به دست ما دهند و گويند : خود ، حساب خود را برس و ببين آيا چنين اعمالى قابل قبول درگاه است و آيا چنين نمازى با اين صورت ظلمانى مقرب بساط حضرت كبريايى است ؟ ! آيا با اين امانت بزرگ الهى و وصيت انبيا و اوصيا بايد اين طور سلوك كرد و اين طور دست خيانت شيطان رجيم را كه دشمن خداست به آن راه داد ؟